Het wetsvoorstel dat de compensatie van de transitievergoeding beperkt tot kleine werkgevers is op
10 december 2025 ingediend bij de Tweede Kamer. De nieuwe coalitie wil zelfs de compensatie voor alle werkgevers afschaffen. Dit artikel bespreekt de kern en de gevolgen voor de arbeidsrechtpraktijk.
Aanleiding en indiening
Het wetsvoorstel beperkt de compensatie van de transitievergoeding bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid tot kleine werkgevers en het kabinet wil hiermee structureel circa €380 miljoen besparen. De maatregel is aangekondigd in het regeerakkoord en werd op 5 december 2025 officieel bekendgemaakt.
Huidig recht
Sinds 1 april 2020 kunnen werkgevers compensatie aanvragen bij het UWV voor de transitievergoeding die zij betalen na ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid. Deze regeling, vastgelegd in artikel 7:673e BW, is bedoeld om een einde te maken aan de praktijk van ‘slapende dienstverbanden’. Werkgevers hielden voor invoering van deze wet werknemers na twee jaar ziekte in dienst om de transitievergoeding te vermijden. De Hoge Raad heeft in het Xella-arrest bepaald dat goed werkgeverschap inhoudt dat een werkgever in principe moet meewerken aan beëindiging van een slapend dienstverband, onder toekenning van de wettelijke transitievergoeding.
Wat verandert er?
Het wetsvoorstel zorgt ervoor dat alleen kleine werkgevers nog compensatie kunnen krijgen. Een kleine werkgever is volgens de Wet financiering sociale verzekeringen een werkgever met een loonsom tot en met 25 keer het gemiddelde premieplichtige loon per werknemer per jaar. Middelgrote en grote werkgevers moeten de transitievergoeding voortaan volledig zelf betalen. De beoogde inwerkingtreding is 1 juli 2026, met overgangsrecht voor lopende gevallen.
Xella-norm onder druk
De Xella-norm van de Hoge Raad rustte op het bestaan van de compensatieregeling. Door het wegvallen van compensatie voor grotere werkgevers, is het de vraag of goed werkgeverschap nog steeds vereist dat een slapend dienstverband wordt beëindigd met uitbetaling van de transitievergoeding. De Hoge Raad heeft in 2022 (ECLI:NL:HR:2022:1576) de reikwijdte van deze norm verder verduidelijkt, maar de praktijk zal moeten uitwijzen hoe rechters omgaan met de nieuwe situatie.
Kritiek van de Raad van State en het coalitieakkoord
De Raad van State is kritisch over het wetsvoorstel. Volgens de Raad worden de problemen die aanleiding waren voor de compensatieregeling opnieuw actueel: het risico op slapende dienstverbanden neemt toe, net als het aantal juridische procedures. Ook verwacht de Raad discussie over de definitie van ‘kleine werkgever’ en wijst op mogelijke ongelijke behandeling van werknemers. De Raad adviseert zelfs om te overwegen de verplichte transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid helemaal te schrappen en nu wil de coalitie de compensatie transitievergoeding wegens langdurige arbeidsongeschiktheid voor alle werkgevers vanaf 2028 afschaffen.
Praktische gevolgen
Voor middelgrote en grote werkgevers betekent het wetsvoorstel hogere kosten bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid en na 2028 geldt dit voor alle werkgevers. Dit kan ertoe leiden dat werkgevers minder snel tot beëindiging overgaan, waardoor werknemers langer in onzekerheid blijven en mogelijk geen transitievergoeding ontvangen. Juist deze spanning was de reden voor invoering van de compensatieregeling in 2020.
Slot
Het wetsvoorstel bereikt mogelijk wel het beoogde financiële doel, maar heropent bekende knelpunten: meer procedures en de vraag of van een werkgever mag worden verlangd een slapend dienstverband af te wikkelen. Ter voorkoming van deze knelpunten is het van belang dat er duidelijke wettelijke duiding volgt van goed werkgeverschap in deze nieuwe context, evenals heldere uitvoeringsregels.
Lees meer over de transitievergoeding op FNV.nl.
