Waarom is notariswerk mensenwerk en is het cruciaal dat dat zo blijft? Deze vraag stond centraal tijdens het evenement rondom het thema “sociaal notariaat” op maandag 13 april 2026, op initiatief van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Vrije Universiteit Amsterdam.
Tijdens een plenair programma en een workshopronde kregen alle eerstejaarsstudenten Notarieel recht een inkijkje in de wereld van het notariaat, en in het bijzonder de sociale kant van het werk.
Voor veel studenten is deze kant nog onbekend. Het beeld van de juridische beroepspraktijk wordt vaak gedomineerd door grote commerciële kantoren en gestandaardiseerde dienstverlening. Vanuit de VU‑kernwaarde ‘verantwoordelijk’ en de missie om studenten op te leiden met ‘A Broader Mind’, zet de rechtenfaculteit zich er daarom bewust voor in om studenten al vroeg kennis te laten maken met een ander perspectief.
Een inkijkje in de praktijk van het sociaal notariaat
In het plenaire programma werd het sociaal notariaat vanuit verschillende invalshoeken belicht. Sprekers Jasper Nobel (Van Grafhorst Notarissen), Yvonne Vleeshouwers (WIJZ notarissen & oprichter van Sociaal Notariaat Den Bosch), Mujtaba Ariaie-Buurke (Eversheds Sutherland) en Avalon Hagens (Van Rooij Wassink Notarissen) lieten zien hoe notarissen een cruciale rol kunnen spelen in het leven van mensen, ook in die van mensen die niet vanzelfsprekend hun weg vinden naar de notaris. Hierbij werd ook belicht waarom het een urgente maatschappelijke kwestie is: de groep mensen die omwille van onvoldoende economisch, cultureel en sociaal kapitaal minder snel hun recht kan halen is groot, en de problemen die daardoor kunnen ontstaan zijn vaak nog groter. Daarmee vormt sociale rechtshulp een essentieel, maar vaak onderbelicht onderdeel van een goed functionerende rechtsstaat.
Na het plenaire gedeelte gingen studenten in kleinere groepen uiteen voor een workshopronde over diversiteit en inclusie. De workshops werden verzorgd door (kandidaat-)notarissen Mujtaba Ariaie-Buurke, Avalon Hagens, Wirasha Autar (Lexence) en Harwinder Kaur (Linklaters), allen verbonden aan bi-cultureel netwerk Wij zijn ONS van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB).
Reflectie op toegankelijkheid en verantwoordelijkheid
Aan de hand van herkenbare stellingen werden studenten uitgedaagd om hun perspectief te delen en zich te verplaatsen in de positie van cliënten met allerlei achtergronden die ingrijpende levensgebeurtenissen doormaken. Welke drempels ervaren mensen in het contact met juridische professionals? En wat betekent dit voor jouw rol als notaris: niet alleen juridisch, maar ook communicatief en ethisch?
Door deze uitwisseling werden kernbegrippen als rechtszekerheid, toegankelijkheid en preventie concreet en invoelbaar. Daarnaast was er ruimte voor vragen over het werkveld zelf, zoals loopbaanmogelijkheden, werkdruk, verdienmodellen en de combinatie van maatschappelijke betrokkenheid en professionele autonomie. De open gesprekken droegen bij aan een genuanceerd en realistisch beeld van het sociaal notariaat.
Het evenement staat niet op zichzelf. Binnen de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Vrije Universiteit Amsterdam wordt steeds sterker ingezet op het structureel verankeren van maatschappelijke juridische praktijken in het onderwijs. Naast initiatieven rondom sociaal notariaat gebeurt dit bijvoorbeeld via praktijkgerichte vakken zoals de Rechtshulp Clinic in de minor Algemene rechtspraktijk.
De boodschap van de dag was helder: de notaris is er voor iedereen. Juist in praktijken die dicht bij het dagelijks leven van mensen staan, ligt een belangrijke rol voor toekomstige juristen die verantwoordelijkheid willen nemen voor de rechtsstaat én voor de samenleving.
