Rechtbanken en gerechtshoven openen in september hun deuren om het publiek kennis te laten maken met de werking van de democratische rechtsstaat. Met onder meer lezingen, rondleidingen, nagebootste zittingen en ontmoetingen met rechters wil de Rechtspraak laten zien hoe de rechtsstaat in de praktijk functioneert.
De Week van de Rechtsstaat vindt plaats van 8 tot en met 15 september 2026. Rechtbanken, gerechtshoven, andere overheidsinstanties en maatschappelijke organisaties organiseren in die periode activiteiten voor iedereen die meer wil weten over de werking van de democratie en rechtspraak.
Centraal staat de betekenis van de democratische rechtsstaat voor de samenleving. Die beschermt vrijheden, waarborgt gelijke behandeling en zorgt ervoor dat macht niet onbeperkt kan worden uitgeoefend. Tijdens de week wordt inzicht gegeven in de manier waarop regels tot stand komen, hoe daarop wordt toegezien en hoe rechten worden beschermd.
De Rechtspraak organiseert verspreid door het land lezingen, interactieve workshops, rondleidingen, educatieve activiteiten en ontmoetingen met professionals uit het juridische werkveld. Ook gaan rechters mee met gastlessen die ProDemos op scholen verzorgt.
Van verkeerszaken tot Meet the Judge
Ook het gerechtshof ’s-Hertogenbosch neemt deel. Op dinsdag 8 september organiseert het hof van 15.00 tot 17.00 uur in het Paleis van Justitie een publieksacademie over verkeerszaken. Daarbij komen onder meer de omstandigheden waaronder een verkeersongeval tot een rechtszaak leidt, roekeloos rijgedrag, strafoplegging en schadevergoeding voor slachtoffers aan bod.
Op maandag 14 september organiseren rechtbank Oost-Brabant en gerechtshof ’s-Hertogenbosch van 14.00 tot 16.00 uur een Meet the Judge-bijeenkomst. Rechters en gerechtsjuristen vertellen daar over hun dagelijkse werkzaamheden en geven inzicht in de manier waarop rechters tot beslissingen komen. De bijeenkomst is toegankelijk voor iedereen vanaf zestien jaar.
Elders in Nederland staan onder meer documentairevertoningen, jeugddagen, nagebootste zittingen en open dagen op het programma. Tijdens Open Monumentendag op zaterdag 12 september stellen verschillende rechtbanklocaties hun deuren open. Ook organiseert rechtbank Rotterdam een Nacht van de Rechtspraak.
Met het programma wil de Rechtspraak zichtbaar maken dat de rechtsstaat geen abstract begrip is, maar dagelijks invloed heeft op de samenleving en van belang is voor vrijheid, vertrouwen en rechtvaardigheid.
